Pomiary i normy oświetleniowe od historii do współczesności

Pomiary oświetlenia - chronologia

Oświetlenie zaczęto mierzyć, porównywać i ustalać wymagania dopiero na początku XX wieku, wraz z upowszechnieniem się żarówki.

Przegląd parametrów oświetlenia w kolejności historycznej:

• Strumień światła, natężenie oświetlenia, pobór mocy, efektywność: kula Ulbrichta (1900)
• Równomierność oświetlenia (1920) – luminancja powierzchni – współczynnik olśnienia UGR (2004)
• Barwa światła, temperatura barwowa – układ kolorymetryczny CIE 1931
• Współczynnik oddawania barw Ra CRI : CIE 13.3 -1995.`1`
• Współczynnik tętnień (efekt zasilania prądem zmiennym 50Hz) lata 50
• Migotanie światła (efekt zakłóceń aperiodycznych) PstLM i efekt stroboskopowy SVM: Ekoprojekt 2019

Standardowe wymagania na oświetlenie

norma PN-EN 12464-1: 2012

Natężenie oświetlenia Em
	korytarze szatnie, kotłownie, odlewnie, hale maszyn obróbka zgrubna, sale gimnastyczne, klasy szkolne obróbka precyzyjna, montaż, klasy specjalistyczne, gabinety lekarskie, biura montaż precyzyjny, lakierowanie, szycie kontrola jakości, mechanika precyzyjna, badania i zabiegi lekarskie grawerowanie w stali i miedzi pole operacyjne	100lx 200lx 300 lx 500 lx 750 lx 1000lx 2000lx 10 000 do 100 000lx
Równomierność oświetlenia E_min/E_śr
od:	korytarze, składy	0,4
do:	kontrola	0,7
UGR
od:	pokoje opieki, kontrola jakości	16
	biura, klasy, medycyna	19
	przemysł	22
do:	korytarze	25
Temperatura barwowa Tc
przeważnie brak wymagań, z wyjątkiem:
	poligrafii, kontroli jakości	4000-6500K
	sekcja zwłok	>5000K
Oddawanie barw Ra
od:	korytarze	40
typowo:	biura, szkoły	80
do:	stomatologia, zabiegi, kontrola jakości	90

Historyczne wymagania norm

Porównanie wymagań na natężenie oświetlenia wg norm od 1934 r. pokazuje, jak znacznie wzrosły wymagania oświetleniowe. Np. dla magazynów od 2 lx w 1934r do 100 lx w aktualnych normach, dla średnio precyzyjnych prac manualnych - od 5 lx do 500lx.

Wynika to zarówno z rosnącej efektywności źródeł światła, jak i z faktu, że rosną oczekiwania użytkowników wnętrz, jeżeli chodzi o komfort pracy. Wysokie poziomy oświetlenia są kluczowe dla pracy osób starszych - wzrok ludzki osłabia się z wiekiem, co nie stanowi przeszkody do pracy, o ile spełnione zostaną potrzeby oświetleniowe odpowiednie dla pracowników w każdym wieku.

* Źródło: Historia Polskiego Komitetu oświetleniowego SEP, Warszawa 2014

DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ – Badania oświetlenia i normy

Normy oświetleniowe dla szkół i uczelni

Weryfikacja natężenia oświetlenia staje się coraz łatwiejsza, a profesjonalny luksomierz stał się częścią wyposażenia każdego inspektora budowlanego, BHP-owca czy specjalisty ds zabezpieczeń przeciwpożarowych. Warto więc przed przystąpieniem do instalacji czy modernizacji oświetlenia na LED zapoznać się z podstawowymi wytycznymi norm oświetleniowych, by nie dać się zaskoczyć w trakcie odbiorów.

Zobacz więcej

Dlaczego LED? Zbadaliśmy to.

Światło słoneczne uważamy za najdoskonalsze, bo do takiego światła ludzkie oko przystosowywało się przez miliony lat ewolucji. Niestety nie jest ono dostępne przez całą dobę i nie dociera do każdego miejsca, zatem musi być zastępowane i uzupełniane światem sztucznym.

Już od czasów Edisona wynalazcy dążyli do tego, aby światło, przy którym pracujemy i żyjemy było jak najbardziej komfortowe, a więc zbliżone do światła słonecznego. Natomiast zarówno ze względu na ekonomię jak i ekologię, pobór prądu służącego do wyprodukowania takiego światła powinien być jak najniższy. Zestawiliśmy jakość i efektywność dostępnych obecnie źródeł sztucznego światła, żeby pokazać, jak doskonałą technologią jest LED.

Zobacz więcej